MENÜ
AKDENİZ DİYETİ ve MELATONİN

Yazılar

AKDENİZ DİYETİ ve MELATONİN

Akdeniz diyeti özel bir diyetten ziyade Akdeniz çevresindeki ülkelerde yaşayan insanların geleneksel yeme alışkanlıklarının bir bütünüdür. Meyve, sebze ve baklagillerin, tam tahılların ve yağlı tohumların tüketildiği, haftada birkaç kez beyaz et ve deniz ürünleri , kırmızı etin ise daha az tüketildiği, yağ kaynağı olarak zeytinyağı tercih edilen beslenme türüdür. Bu diyetinin hastalıklara karşı koruyucu olmasının sebebi antioksidanlar, diyet lifi, doymamış yağ asitleri , biyoaktif bileşenler olduğu belirtilmektedir. Bu biyoaktif bileşenler başta polifenoller olmak üzere, karotenoidler, fitosteroller, glukosinolatlar gibi fitokimyasallar ve melatonindir.

 

Melatonin, triptofan aminoasitinden sentezlenir. İnsanlarda gastrointestinal sistem, bağışıklık sistemi hücreleri, retina, dalak , karaciğer, böbrek ve kalp gibi organlarda da sentezlenmektedir. Senztezlenen melatonin, gün boyunca antioksidan işlevi görerek bu organları oksidatif hasara karşı korumaktadır.

 

Hücre reseptörleri aracılığıyla, uyku/uyanıklık durumu, üreme fonksiyonları gibi sirkadiyen olayların ritmini sağlayan melatonin üretimi yaşla birlikte azalır. Bu azalma vücutta oksidatif stresin artmasına neden olur.

 

Melatonin seviyesini etkileyen bir diğer etmen de ışık seviyesidr. Işık varlığında melatonin seviyesi düşükken, karanlıkta melatonin seviyesi yükselmeye başlar.

 

İnsanlar geceleri ışık kullanımını arttırarak ve gün içinde zamanın çoğunu içeride geçirerek doğal döngüde değişime neden olmuşlardır. Bu düzensizlik kalp hastalığı, obezite, diyabet riskini arttırır, bilişsel ve duygusal bozukluğa neden olmaktadır.

 

Melatoninin öncü maddesi olan triptofan elzem aminoasit olduğu için besinlerle dışardan alınması gerekir. Bu gıdaların tüketimi antioksidan kapasiteyi arttırdığı için sağlığı iyileştirmektedir.  Çilek, elma, üzüm, muz, kivi, biber, domates, baklagiller, kuruyemişler iyi birer melatonin kaynağıdır.

 

Kahve, çay ve bitki çayları da melatonin içermekte ve Akdeniz diyetinde sıkıkla tüketilmektedir.Bitki çayları arasında en yüksek melatonin içeriği; papatya çayı, yeşil çay ve kediotundadır. En düşün değer ise sarı kantarondadır. Siyah çayın melatonin içeriği ise yeşil çaya göre daha düşüktür.

 

Zeytinyağının melatonin içeriği ayçiçek yağının 2 katıdır.

 

Fermente gıdalar ve şarap iyi bir melatonin kaynağıdır ve Akdeniz diyetinde de önemli bir yer tutmaktadır. Akdeniz diyetinde sık tüketilen bir diğer fermente ürün yoğurttur.

 

 

Melatonin Sağlık Etkileri

·      Antioksidan etkisi vardır.

·      Anti inflamatuardır.

·      Kalp sağlığını koruyucudur.

·      Kan basıncını düzenler.

·      Uyku kalitesini iyileştirmektedir.

·      Bağışıklık sistemini güçlendirir.

 

 Bu sebeple Akdeniz Diyeti beslenme önerileri sağlık açısından olumlu etkileri vardır.